• Anasayfa
  • Favorilere Ekle
  • Site Haritası
  • http://www.facebook.com/yerliburada?ref=ts&fref=ts
  • https://twitter.com/Yerliburadanet

Yerli Üreticiler
Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi1
Bugün Toplam64
Toplam Ziyaret224429
Site Haritası

Yerli Üretim Etiketi ve Cari Açığa Etkisi


 cari açık


Geride bırakmış olduğumuz (Resmi adı: Tutum, Yatırım ve Türk Malları Haftası) “Yerli Malı Haftası”nın artık kutlanmadığı, hatta adının bile duyulmadığına tanık olmak bizi ne kadar üzse de, ülkemizdeki ekonomik göstergelerin sonucunda Yerli Malı ticaretinin, ekonominin bel kemiğini oluşturduğu, devlet yönetimi ve dolayısı ile vatandaşlar tarafından da anlaşılmaya başlandı.

 

Cari Açık       

Cari Açık; bilindiği üzere her yıl gündemimizden düşmeyen ve dillere pelesenk olmuş bir konudur. Tanım olarak ise cari açık: İthalatın (Dış Alımın) İhracattan (Dış Satımdan) fazla olması yani sattığımızdan daha fazlasını yurtdışından almamız anlamına geliyor. Cari açık her ne kadar önemseniyor görünüyor olsa da, toplum bunun önemini ve anlamını tam olarak bilemiyor. Kısaca açıklamak gerekirse; cari açık dediğimiz eksiye düşmüş olduğumuz para miktarının ekonomik büyüklüğe oranı, Türk Lirasının diğer para birimleri karşısında o yıl kaybettiği değerin oranını vermektedir. Örnek vermek gerekirse, 2018 cari açık Oranı %25 ise, Türk Lirası 2018 yılında döviz karşısında %25 değer kaybetmiş demektir.

 

Cari Açığın Azaltılması

            Cari açığı azaltmanın birkaç yöntemi vardır. Bunlarda birincisi dış alımı sabit tutarken, dış satımı artırmaktır. Bunun için sanayi şirketlerinin büyük yatırımlar yapması ve dış pazar paylarını artırması için gayret göstermesi gerekmektedir. Bu orta ve uzun vadede etkili olacak bir yöntemdir. Bir diğer yöntem ise dış alım yapılan malların ülkeye girişini azaltırken, yerine Yerli Üretim malların satışının artırılması ile mümkün olur. Bunun için devletin yapabileceği hamleler ise; dış alım yapılan mallara uygulanan vergilerin artırılması, bu mallara belirli kotalar konulması, Yerli Malı alımının özendirilmesi vb. uygulamalar düşünülebilir. İlk iki uygulama devletin uluslararası kamuoyu karşısında çok da uygulayabileceği bir yöntem değildir.

            En mantıklı ve uygulanabilir yöntem ise Yerli Malı alımının/tüketiminin özendirilmesidir. Bu konuda vatandaşa da görevler düştüğü çok açıktır. Devlet bu konuda harekete geçip; önce Yerli Malı Belgesi uygulamasını ve daha sonra da Yerli Üretim Etiketi uygulamasını başlatmıştır. Bunlar yerli üretimin özendirilmesi açısından çok önemli ve umut verici adımlardır. Artık birçok üründe Yerli Üretim Etiketini görmekteyiz.

            Peki. Bunları yaptık, bu bizim için yeterli midir? Kesinlikle yeterli değildir. Çünkü uygulama ne kadar güzel görünse de bazı aksaklıkları vardır.

 

Yerli Üretim Etiketinin Aksak Yönleri

            Yerli Üretim Etiketinin kullanımındaki en büyük sorun; ürünün pazara sunulmadan önceki son halinin yurtiçinde verilmiş olması bu etiketin kullanımına olanak sağlamasıdır. Örneğin Kanada’dan alınan tonlarca mercimeğin, yurtiçinde ne kadar katma değer üretildiğine bakılmaksınız, sadece paketlemesinin yapılması yerli üretim etiketi kullanabilmek için yeterli görülmektedir. Ancak bunun ülke ekonomisine katkısı belli değildir. Vatandaşın Yerli Üretim Etiketine sahip ürünleri alırken bunların tamamen yurtiçinde üretildiğini düşünmesi ve tamamen ülke ekonomisine katkı sağladığını sanması hem çok az katma değer üreten şirketler karşısında çok daha fazla katma değer üreten şirketlerin ellerininin zayıflamasına hem de dolaylı olarak Cari Açığın artmasına hizmet etmesi kaçınılmazdır.

           

Yerli Üretim Etiketi için Öneriler

            Yerli Üretim Etiketinin sürdürülebilir hale gelmesi için öncelikli ve önemli olan; bu etiketlerde ürünün ne kadar yerli üretim olduğunun gösterilmesidir. Bu sayede vatandaş bir ürün seçimini yaparken yerli ürünler arasında da tercihini değiştirebilecek ve yerlilik oranları arasında bir rekabet başlayacaktır. Bunu günümüzde yaygın olarak kullanılan, “Organik”, “İyi Tarım Uygulamaları” vb. etiketlemelere benzetebiliriz. Bu yerlilik oranları etiketlerde doğrudan yüzdelik olarak yazılabileceği gibi, oranların kademelere bölünmesi şeklinde kullanılabilir (0-19, 20-39, 40-59, 60-79, 80-100) veya kırmızı, turuncu, sarı, yeşil ve mavi etiketleme kullanılabilir.

            Peki bir ürünün yerlilik oranının belirlenmesinde nelere dikkat edilmelidir? Bir ürünün yerlilik oranının belirlenmesi için dikkat edilmesi gereken konu; bu ürün üretilirken ne kadar yurtiçi katma değer üretildiği ve bunun için harcanan zaman ve sermayenin ne kadar yerli olduğudur. Yani en basit tanımı ile bu ürün üretilirken ne kadar paramız yurtiçinde kalmış, ne kadarı yurtdışına gitmiştir. Bu oran hesaplanırken de piyasaya sürülmeden önceki son fiyatı (vergiler hariç) kullanılmalıdır.

Örnek 1: A ve B maddeleri ile C emek ve sermayesi ile üretilen Ç maddesini ele alalım. A maddesi yurt dışından alınmakta ve maliyeti 3 lira, B maddesi yurt içinde üretilmekte ve maliyeti 2 lira, 1 liralık da yurtiçi C emek ve sermayesi (kar payı dahil) kullanılmaktadır. Burada Ç ürününün yerlilik oranı =  (2+1)/(3+2+1)*100 = %50 yerlilik oranına sahip olacaktır. Etiketlemesi ise %50 olarak, %40-%59 olarak veya sarı etiket olarak yapılabilir.

Örnek 2: Ç, D ve E maddeleri ile F emek ve sermayesi ile üretilen G maddesi içinse; Ç %50 yerlilik oranına sahip 6 liralık madde, D %70 yerlilik oranına sahip 10 liralık madde, F %40 yerlilik oranına sahip 2 liralık emek ve sermaye kullanılmaktadır. G maddesinin yerlilik oranı = ((6*%50)+(10*%70)+(5*%40))/(6+10+5)*100 = %57.14 yerlilik oranına sahip olacaktır.

 

Örneklerimizi bu şekilde çoğaltabilir ve ayrıntılandırabiliriz. Her ürünün yerlilik oranı bu şekilde daha açık ortaya konulabilir. Bu sayede aldığımız ürünün ne kadar yerli, ne kadar yabancı, paramızın ne kadarı ülke içerisinde kalıyor, ne kadarı yurt dışına çıkıyor bunu da görmüş oluruz.

 

Sonuç olarak Yerli Üretim Etiketi sistemi şu anki haliyle temel seviyededir ve daha da geliştirilmesi gerekmektedir.

Umarız daha fazla önemli ve etkili adımlar atılır ve gelecekte kendi kendine yetebilen bir ülke haline gelebiliriz.

Güzel günler dileğiyle.

Tolga Nail SEVİNDİK
Yerliburada.net Yöeticisi


Yorumlar - Yorum Yaz


Facebook
Twitter



Şirket Kayıt Formu
 şirket kayıt formu