• Anasayfa
  • Favorilere Ekle
  • Site Haritası
  • http://www.facebook.com/yerliburada?ref=ts&fref=ts
  • https://twitter.com/Yerliburadanet

Yerli Üreticiler
Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi2
Bugün Toplam55
Toplam Ziyaret232982
Site Haritası

02.10.2018 - 6) Devrim'in Tartışmalı Konuları


Türkiye’nin ilk yerli otomobili Devrim’in Türk sanayi tarihinde çok özel bir yere sahip olduğu tartışmasız bir gerçektir. “Türk sanayisinde bir devrim yolu açacağı düşünüldüğü için” Devrim adını almıştır. Cumhuriyet’in 38. yaşında, yani daha genç döneminde böyle bir projeye başlanıp başarı ile bitirilmesi başlı başına bir değerdir. Neden başarıdır? Çünkü istenen “prototip” yani örnek otomobil ve motor üretimi tüm zor şartlara ve olanaksızlıklara karşın çok kısa bir sürede yapılmıştır. Ancak bu özel projeyle ilgili birtakım tartışmalar hâlen sürmektedir. Bu yazımızda bu konuya değinmenin yerinde olduğunu düşünüyorum. Çünkü konu bilimsel düzleminden koparıldığında, özellikle de internet ortamında, doğru olmayan bilgiler hızla yayılıyor.


Konunun en bilinen tartışma konusu, Necmettin Erbakan’ın projedeki konumudur. Kendisinin ilerleyen yıllarda siyasi bir kimliğinin de olması, bazı çevrelerin konuyu bu noktadan ele almalarına sebep olmuştur. Öncelikle şunu çok açık bir şekilde ifade etmek gerekiyor. Dönemin Gümüş Motor fabrikası sahibi ve bir bilim insanı olan Doç. Dr. Necmettin Erbakan en başından beri bu düşüncenin en güçlü savunucuları arasındadır. Yerli otomobil üretiminin Türkiye için bir hayal olmadığını gerekçeleriyle kamuoyu, hatta Bakanlar Kurulu ile paylaşmıştır. Kendi motor fabrikasının olması da konuyu hem ticari hem teknik açıdan yaklaşmasını sağladı. Bunu belirttikten sonra asıl tartışmalı yere gelelim. Bu projede Necmettin Erbakan yer aldı mı, almadı mı? Kendisine yakın çevreler Devrim arabalarını Necmettin Erbakan’ın projesi olarak sunuyorlar. Karşı tarafsa Erbakan’ın bu projede hiçbir katılımı olmadığını ileri sürüyor. Yukarıdaki satırlarla ve önceki yazılarımızla Erbakan’ın projenin en coşkun savunucularından olduğunu ortaya koyduk. Fakat Devrim arabaları bir Necmettin Erbakan projesi değildir! Zira projede yer alan ekip arasında yer almamıştır. İncelenen özel arşiv belgelerinin hiçbirinde adına rastlamamıştır. Dolayısıyla konuya bilimsel açıdan bakıldığında böyle bir tablo ortaya çıkıyor. Öte yandan, içinde Erbakan’ın olduğu öne sürülen bir Devrim arabaları fotoğrafı vardır. Burada, bej renkli Devrim arabasının etrafında toplanıp fotoğraf çektiren ekibin içinde Necmettin Erbakan’ın Photoshop ile fotoğrafının konduğu savı vardır. Bu savın sahibi proje ekibinde yer alan Yüksek Mühendis Kemalettin Vardar’dır. O fotoğraftakilerin –anımsadıklarının- adlarını sayan Vardar, Erbakan olduğunu ileri sürdüğü kişinin o olmasının olanaksız olduğunu, çünkü o dönemde 35 yaşında olan Erbakan’ın fotoğrafta 55-60 yaş arasında gözüktüğünü söylemiştir.[1] Sonuç olarak, Necmettin Erbakan projenin düşünce sacayağını oluştururken, üretim bölümünde yer almamıştır. Bunun bir gerekçesi olup olmadığı konusunda elimizde bir kanıt yoktur, fakat tablo oldukça açıktır.



İddia Edilen Fotoğraf Kapının Hemen Solundaki Kişiye Aittir




1961 Yılına Ait Bir Necmettin Erbakan Fotoğrafı (Dünya, 10 Şubat 1961)

 

Devrim arabalarının perde arkasında bir de Cemal Gürsel’in bugünkü tanımla “çarpıcı” açıklamaları vardır. 1961’den sonra konuyla ilgili kamuoyuna açıklama yapmayan Gürsel, 1965 yılındaki özel bir görüşmede konunun “karanlık noktalarına” âdeta parmak bastı. 1961’deki 1. Otomobil Endüstrisi Kongresi’ne başkanlık yapan Şükrü Er yaptığı görüşmede Gürsel’den aynen şu sözleri işitecekti: Bu memlekette otomobil endüstrisi kurulur ve bugün sonuç alınmış olurdu. Ama istemediler. (Kalbini göstererek) burası yanık bir Sanayi Bakanına düşmedik. Gelenler hep uyuttular. Üzülüyorum. Memlekette yerli otomobilin yapıldığını görmeden öleceğim.” Bu sözler, Gürsel’in daha proje aşamasında birtakım odakların yerli otomobil üretimine karşı hareket ettiklerini ve bir devlet başkanını dahi engelleyebildiklerini gösteriyor. Dolayısıyla Devrim arabaları yolda kalmadı, “yolda bırakıldı!”

Diğer bir ilginç durum da projeye ayrılan bütçedir. Otomobil üretimi gibi son derece önemli ve giderli bir iş için devlet tarafından ayrılan miktar 900 bin TL idi. Aslında bu miktar örnek bir otomobil projesi için çok yüksek değildir. Üstelik bir de 1961 yılı bütçesinde “at neslinin ıslahı için” 25 milyon TL ayrılması da konunun parasal olmadığını açıkça gösteriyor.

Özetle, Türk sanayinde bu ender girişim –farklı yan sebepler olmakla birlikte- birtakım engellemeler sonucunda sonuçsuz bırakıldı. O gün, bu yerli ve millî üretime “ne gerek var” diyen çevrelerin etkili olması Türkiye’yi büyük bir sanayi üretiminden yoksun bıraktı. Yeterli kamuoyunun oluşamaması veya oluşturulmaması da halkın bu projeye sahip çıkmasına olanak vermedi.

#Devrim Arabaları #Cemal Gürsel #Necmettin Erbakan ve Devrim Arabası #Kemalettin Vardar #At neslinin ıslahı



[1] Kemalettin Vardar’ın Yayınlanamamış Hatıratı; Necmettin Erbakan’a yakın bazı isimler ise, bu fotoğrafın hikâyesini hatırlayamadıklarını söylemişlerdir.


Yorumlar - Yorum Yaz
Facebook
 
Yerli Ürün Pazarı
Herkese Açık grup · 11 üye
Gruba Katıl
Yerli üreticilerin ürünlerini tanıtabilecekleri ve pazarlayabilecekleri Yerliburada.net tarafından sağlanan hizmettir.
 
Twitter



Şirket Kayıt Formu
 şirket kayıt formu